Wij helpen scholen
de basis op orde
te brengen

Ja. We hebben door de jaren heen een bijzondere (bewezen) expertise ontwikkeld in zeer complexe vraagstukken. Maar dat is geen antwoord op de vraag hoe we te werk gaan. Misschien dat het volgende wat meer inzicht geeft. De algemene werkwijze is dat we bijvoorbeeld in gesprek gaan met leerlingen, ouders, en belangrijke betrokkenen om te analyseren op welk aspect het best verbeteringen kunnen worden aangebracht. We willen vanuit onze overtuiging (appreciative inquiry) vooral aandacht geven aan dingen die al goed blijken te werken en vooral om weg te blijven bij oordelen. Iedere organisatie heeft eigen ervaringen en oplossingen daarvoor, die op zich prima werken. Na onze analyse (en uitgebreide controle op de juistheid/herkenbaarheid hiervan) stellen we een plan van aanpak op en helpen iedereen om hiermee aan de slag te gaan.

Dat is heel divers, want de ene school is de andere niet. Om een voorbeeld te noemen: we komen wel eens scholen tegen waarin sommige automatische overlegstructuren ontbreken. Soms zie je dan dat -om maar iets kleins te noemen – de fysieke inrichting van de school dat overleg feitelijk tegenwerkt, bijvoorbeeld door veel overlegruimtes voor vakgroepen en dat er geen medewerkersruimte is, die uitnodigt voor gezamenlijke ontspanning en een goed gesprek. Ook gebeurt het soms dat er geen vaste agendapunten zijn, of dat vergaderingen regelmatig op het laatste moment worden afgezegd. We helpen dan door deze waarnemingen voor te leggen en het gesprek erover op gang te brengen: wat zeggen deze kleine details over het grote geheel?

Als er signalen zijn dat het minder goed gaat (denk dan bijvoorbeeld aan een dalende trend in de examenresultaten, of doorstroomcijfers, een toenemend ziekteverzuim onder medewerkers, afnemende tevredenheidscijfers bij ouders, tegenvallende resultaten bij een medewerkerstevredenheidsonderzoek etc. Het heeft altijd zin om deze signalen serieus te nemen en wij kunnen helpen bij de analyse en verbetering ervan. Neem vrijblijvend contact met ons op, zodat wij een keer met elkaar in gesprek komen. De enige investering die zo’n gesprek vergt is tijd in de agenda en koffie…

De kern zit vooral in het scherp waarnemen van incongruentie in de organisatie. De sfeer en cultuur is voor ons bij wijze van spreken al zichtbaar voor de ingang van de school. Als we dan door de school lopen kijken we heel erg naar wat mensen willen en zeggen, en vooral naar wat we daarvan terugzien in de school. Ook in de kleinste details zit de afspiegeling van de cultuur van de school. Om een voorbeeld te noemen: een school vertelde ons hoe belangrijk het was om vertrouwen naar leerlingen uit te spreken. Maar als leerlingen naar de wc wilden, of iets wilden kopiëren, moesten zij naar de conciërge om een sleutel of een pasje te halen. Blijkbaar was het niet aan leerlingen toevertrouwd dit zelf te regelen. Dan zitten we om de tafel om de diepere oorzaken van deze tegenstrijdigheid door te spreken en om oplossingsrichtingen te bedenken.
Ander voorbeeld: de schoolleiding van een school vindt het belangrijk dat leerlingen aardig en rustig worden bejegend. Als het tegelijkertijd echter regelmatig voorkomt dat docenten stevig en ‘kort’ worden toegesproken door de teamleiders en directeur is dat niet direct congruent met de omgang met leerlingen op die school…)
We maken een heldere analyse, checken, versimpelen, kleine stapjes, zichtbaar maken, draagvlak creëren en sturen op de uitvoering van de kleine stappen, waarbij de voreringen goed zichtbaar worden bijgehouden. Bovenal vinden we het belangrijk om aandacht te besteden aan zowel de mensen als de processen.

Leerlingen zijn voor ons  belangrijk als graadmeter in een school. We kunnen de juiste vragen stellen en nemen geen genoegen met halve antwoorden. Leerlingen ervaren of zij (en vooral WAT zij) daadwerkelijk leren en dat zij zich veilig of gezien voelen in de school. Daarnaast staan we er iedere keer weer van te kijken hoe goed zij kunnen reflecteren op wat zij zien en ook over de bruikbare de tips die zij geven. Een waardevollere bron van informatie is er eigenlijk niet. Maar het is ook een gegeven dat wij als buitenstaanders informatie ophalen die op een andere manier moeilijk naar boven komt.

Voor ons betekent congruent vooral; zelf het goede voorbeeld geven. En dat voorbeeld wordt in taal en gedrag gegeven. Enerzijds gaat dit om kleine praktische dingen; op tijd komen, snel reageren op de mail of het gebruiken van zorgvuldig, normenvrij, taalgebruik. Wanneer je dit van je collega’s verwacht, dan is het als leidinggevende essentieel dat jij hierin het goede voorbeeld geeft.
Anderzijds is het belangrijk om het goede voorbeeld te geven en congruent te zijn met betrekking tot de grote lijnen die je uitzet als schoolleider. Bijvoorbeeld: formatief handelen krijgt een steeds grotere rol binnen de school, maar je stuurt als schoolleider nog wel aan op een minimaal aantal toetsen, zodat het ‘niveau’ van de leerling op die manier eenvoudig kan worden bepaald tijdens een overgangsvergadering.Overigens is het best goed om te bedenken dat het niet congruent is als je de beoordeling van leerlingen formatief wilt laten gebeuren, maar die van medewerkers summatief, bijvoorbeeld in een beoordelingsgesprek op basis van harde eisen, zonder onderweg te coachen en bij te sturen in de gewenste richting…

De aanpak verschilt niet van wat we met scholen als geheel doen. Een eerste stap is om met de vakgroep als geheel in gesprek te gaan, om te zien wat kennelijk al goed werkt. Op één bepaalde school hebben we samen met alle vaksecties succescriteria voor vaksecties ontwikkeld. Welke zichtbare elementen leiden tot verbeteringen van de resultaten. Maar soms is het al voldoende om met elkaar in gesprek te gaan om een doorlopende leerlijn te ontwikkelen, waarbij leerlingen die de basis dreigen te verliezen goed kunnen worden aangewezen en geholpen. Dat kan door bijvoorbeeld vragen die met deze leerlijn te maken hebben zwaarder te laten meewegen bij je -formatieve- toetsen.